पवित्र धाम
हिंदू मंदिर
भारत के प्रमुख पवित्र धामों का विस्तृत परिचय — इतिहास, महत्त्व, दर्शन और यात्रा की सम्पूर्ण जानकारी।
काशी विश्वनाथ
Kashi Vishwanath
Varanasi, Uttar Pradesh · शिव (विश्वनाथ)
केदारनाथ
Kedarnath
Rudraprayag, Uttarakhand · शिव (केदारनाथ)
सोमनाथ
Somnath
Prabhas Patan, Veraval, Gujarat · शिव (सोमनाथ)
तिरुपति वेंकटेश्वर
Tirupati Venkateswara
Tirumala, Tirupati, Andhra Pradesh · विष्णु (वेंकटेश्वर / बालाजी)
जगन्नाथ पुरी
Jagannath Puri
Puri, Odisha · जगन्नाथ (विष्णु / कृष्ण)
महाकालेश्वर
Mahakaleshwar
Ujjain, Madhya Pradesh · शिव (महाकाल)
कामाख्या
Kamakhya
Nilachal Hill, Guwahati, Assam · देवी (कामाख्या)
मीनाक्षी अम्मन
Meenakshi Amman
Madurai, Tamil Nadu · देवी (मीनाक्षी) और शिव (सुंदरेश्वर)
वैष्णो देवी
Vaishno Devi
Katra, Reasi, Jammu & Kashmir · देवी (वैष्णो माता / वैष्णवी)
सिद्धिविनायक
Siddhivinayak
Prabhadevi, Mumbai, Maharashtra · गणेश (सिद्धिविनायक)
द्वारकाधीश
Dwarkadhish
Dwarka, Gujarat · कृष्ण (द्वारकाधीश)
राम मंदिर, अयोध्या
Ram Mandir, Ayodhya
Ayodhya, Uttar Pradesh · राम (रामलला)
बद्रीनाथ
Badrinath
Badrinath, Chamoli District, Uttarakhand · विष्णु (बद्रीविशाल)
रामनाथस्वामी (रामेश्वरम)
Ramanathaswamy (Rameswaram)
Rameswaram Island, Ramanathapuram District, Tamil Nadu · शिव (रामनाथस्वामी)
ओंकारेश्वर
Omkareshwar
Mandhata Island, Khandwa District, Madhya Pradesh · शिव (ओंकारेश्वर एवं ममलेश्वर)
त्र्यंबकेश्वर
Trimbakeshwar
Trimbak, Nashik District, Maharashtra · शिव (त्र्यंबकेश्वर)
मल्लिकार्जुन (श्रीशैलम)
Mallikarjuna (Srisailam)
Srisailam, Nandyal District, Andhra Pradesh · शिव (मल्लिकार्जुन स्वामी) एवं पार्वती (भ्रमराम्बा देवी)
गंगोत्री
Gangotri
Gangotri, Uttarkashi District, Uttarakhand · गंगा (भागीरथी)
यमुनोत्री
Yamunotri
Yamunotri, Uttarkashi District, Uttarakhand · यमुना (कालिंदी)
श्री पद्मनाभस्वामी
Sree Padmanabhaswamy
East Fort, Thiruvananthapuram, Kerala · विष्णु (अनंत शयन पद्मनाभस्वामी)
भीमाशंकर ज्योतिर्लिंग मंदिर
Bhimashankar Jyotirlinga Temple
Bhorgiri near Pune, Sahyadri Mountains, Maharashtra · शिव (भीमाशंकर)
बाबा बैद्यनाथ धाम (वैद्यनाथ ज्योतिर्लिंग)
Baidyanath (Vaidyanath) Temple
Deoghar, Santhal Parganas, Jharkhand (with Parli, Maharashtra tradition) · शिव (बाबा बैद्यनाथ / कामना लिंग)
नागेश्वर ज्योतिर्लिंग मंदिर (दारुकावन)
Nageshwar Jyotirlinga Temple
Near Dwarka, Devbhumi Dwarka District, Gujarat (with Aundha Nagnath, Maharashtra tradition) · शिव (नागेश्वर महादेव)
घृष्णेश्वर (घुश्मेश्वर) ज्योतिर्लिंग मंदिर
Grishneshwar (Ghushmeshwar) Temple
Verul, near Ellora Caves, Chhatrapati Sambhaji Nagar, Maharashtra · शिव (घृष्णेश्वर महादेव)